Een goede kwaliteit van het binnenmilieu zorgt voor een goede omgeving om in te leren en te werken. Het geeft een gevoel van comfort, gezondheid en welzijn voor iedereen in de school.
Verluchten : het kan !
Veel leerkrachten en directies weten dat een slechte kwaliteit van het binnenmilieu slecht is voor de gezondheid en de prestaties. Uit onderzoek als voorbereiding voor air@school (pdf, 805 Kb) blijkt dat verluchten noodzakelijk is. Het onderzoek toont aan dat verluchten ook mogelijk is:
- Meer dan 80% van de leerlingen en leerkrachten geeft aan dat ze wel eens vermoeid zijn in de klas
- Meer dan de helft heeft wel eens hoofdpijn in de klas
- De huidige verluchting van de klaslokalen is volgens de meerderheid van de leerlingen, leerkrachten en directies ontoereikend
- Er zijn geen structurele problemen die een goede verluchting in de klas in de weg staan
- Verluchten wordt ook als iets positiefs gezien
- Er is nood aan duidelijk afspraken over verluchten
Ongezonde lucht maakt ziek
Onderzoek in binnen en buitenland bewijst dat ongezonde lucht binnen invloed heeft om de gezondheid. Meer info over onderzoek in Vlaanderen kan je vinden op de site van het Departement LNE. Deze onderzoeken tonen heel wat gezondheidseffecten aan als gevolg van te weinig verse lucht :
- hoofdpijn
- irritaties van de slijmvliezen van ogen, neus en keel
- luchtweginfecties
- allergische reacties
- verergering van astmaklachten
- geurhinder
Wanneer er onvoldoende toevoer is van verse lucht, neemt ook de concentratie aan bio-aërosolen toe. Bio-aërosolen zijn kleine druppeltjes met bacteriën en virussen die door de lucht zweven. Ze zorgen ervoor dat bijvoorbeeld griep of een verkoudheid snel wordt doorgegeven tussen kinderen in de klas. De concentratie aan bio-aërosolen in de klas vermindert als er voldoende ventilatie is.
Temperatuur en vocht
Te warm of te koud is ook erg hinderlijk. De optimale luchttemperatuur voor 'hersenactiviteit' ligt bij 20°C. Een te lage luchtvochtigheid zorgt voor een snellere uitdroging van de weefsels waardoor ze vatbaarder zijn voor infecties. Mensen met lenzen zullen ook klachten krijgen in een te droge omgeving. Een te hoge luchtvochtigheid zorgt dan weer voor meer microbenverspreiding en een lager warmtecomfort.
Leerprestaties
Er wordt een direct verband gevonden tussen de gemeten koolstofdioxide (CO2)-concentratie en de leerprestaties van de leerlingen. Hoe hoger de CO2-concentratie, hoe slechter de leerprestaties. Hoge CO2-concentraties zijn een indicatie voor een tekort aan ventilatie en dus meer vervuiling in de lucht.
De verstandelijke prestaties nemen af als de gemiddelde temperatuur de 26°C overschrijdt.
De relatie tussen de kwaliteit van het binnenmilieu en het ziekteverzuim bij werknemers wordt ook onderzocht. Hieruit blijkt dat wanneer het binnenmilieu in zijn geheel goed is, het ziekteverzuim 2,5 % lager ligt dan wanneer dit niet het geval is.
Als voorbereiding voor air@school werd gepeild naar de ervaringen van leerlingen en leerkrachten over verluchting en gezondheid. Dat leverde oa. volgende resultaten op :
Leerlingen
76% van de leerlingen geeft aan dat een niet goed verluchte en dus muffe klas invloed heeft op hoe gezond ze zich voelen. Bijna 80% geeft aan dat een muffe klas een negatieve invloed heeft op hun concentratievermogen.
Leerkrachten
93 % van de leerkrachten geeft aan dat een klas die muf ruikt, een duidelijke invloed heeft op hoe gezond ze zich voelen. Daarnaast geeft 93% aan dat een muffe klas een duidelijke impact heeft op hoe goed hij of zij zich kan concentreren tijdens het lesgeven.
Risicofactoren detecteren
Op deze pagina kan je met behulp van een aantal heel eenvoudige vragen nagaan hoe de toestand van het binnenmilieu in je klas of school is. Door een aantal risicofactoren te identificeren krijg je een indicatie van de kwaliteit van het binnenmilieu in je klas of school.
Hoe ruikt het in het lokaal?
Is het er muf en benauwd? Als er in lokalen regelmatig een slechte geur hangt, is dit een eerste indicatie dat er onvoldoende geventileerd wordt. Dit is het best waar te nemen op het moment dat u een gebouw binnenstapt. De meeste mensen wennen na een tijdje aan de slechte geur, zodat het hen niet opvalt.
Zijn de ramen tijdens het stookseizoen na enige uren beslagen?
Dit is een teken van een hoge luchtvochtigheid. De afvoer van vocht is onvoldoende ten opzicht van de vochtproductie.
Is er sprake van irritatie van de ogen, de huid of de luchtwegen bij het binnenkomen of bij het verblijf in het lokaal?
Dit kan duiden op de aanwezigheid van schadelijke gassen en dampen of een te droge lucht in het lokaal. Dit is bijvoorbeeld te achterhalen door een enquête te doen bij de leerlingen en leerkrachten.
Word je zelf regelmatig suf en kan je je minder concentreren wanneer je langere tijd in een lokaal verblijft?
Dit heeft niet altijd met werkdruk of vermoeidheid te maken. U moet er rekening mee houden dat dit een gevolg kan zijn van een slechte binnenluchtkwaliteit.
Hoe worden de lokalen schoongemaakt?
Is er stof zichtbaar op de vloer, op vensterbanken, op plinten, op radiatoren en op kasten? Gebrekkig schoonmaken kan een slechte luchtkwaliteit tot gevolg hebben.
